Günlük Kazanç Hesapları Nasıl İşler?
Günlük kazanç hesabı, paranızı belirli bir vadeye bağlamadan faiz almanızı sağlayan hesap türüdür. Bankalar bu ürüne "günlük kazanç", "kazandıran hesap", "getirili vadesiz" gibi farklı adlar verir. Ortak yanları, paranın bankada kaldığı her gün için faiz işlemesi ve çekimin vadeli hesaptaki kadar kısıtlı olmamasıdır.
Temel işleyiş
Hesaba yatırdığınız tutar için bankanın o gün geçerli oranı üzerinden günlük faiz hesaplanır. Günlük faizin formülü vadeli hesaptakiyle aynı mantığa dayanır:
Günlük brüt faiz = Bakiye × Yıllık oran / 365
Bir örnek: 50.000 TL bakiye ve yıllık %30 örnek oranla bir günlük brüt faiz yaklaşık 50.000 × 0,30 / 365 ≈ 41 TL olur. Buradaki oran yalnızca hesabı göstermek için seçilmiş yuvarlak bir örnektir.
Hesaplanan faizin hesaba ne zaman geçtiği ise ürüne göre değişir.
Faiz ödeme sıklığı
| Ödeme şekli | Ne anlama gelir? |
|---|---|
| Günlük | Faiz her gün hesaba eklenir; ertesi gün bu faiz de faiz kazanır. |
| Haftalık / aylık | Faiz günlük hesaplanır ama belirli aralıklarla toplu olarak hesaba geçer. |
| Belirli bir tarihte | Faiz, ürünün tanımladığı dönem sonunda ödenir. |
Faiz her gün anaparaya ekleniyorsa bileşik etki oluşur ve aynı ilan oranı, dönem sonunda biraz daha yüksek bir getiriye dönüşür. Ödeme sıklığı bu yüzden iki ürünü karşılaştırırken önemlidir.
Oran neden değişebilir?
Vadeli hesapta oran, hesap açıldığı anda o vade için sabitlenir. Günlük kazanç hesabında ise banka, oranı piyasa koşullarına ve kendi fonlama ihtiyacına göre sık sık güncelleyebilir. Bu, iki yönlü bir durumdur: faizler yükselirken oranınız da artabilir, düşerken ise vadeli hesaba bağlı paranın aksine hemen düşebilir.
Politika faizinin (%37,00) yönü, bankaların bu ürünlerdeki fiyatlamasını genellikle hızlı etkiler. Oranın düşmesine hazırlıklı olmak ve düzenli kontrol etmek, bu hesabı kullanmanın doğal bir parçasıdır.
Sık görülen koşullar
Bankalar bu ürünlerde çeşitli sınırlar koyabilir:
- Tutar kademesi: Yüksek oran belirli bir bakiye aralığına uygulanır, bu aralığın üstü ya da altı için daha düşük oran geçerli olabilir.
- Asgari süre: Faizin işlemesi için paranın hesapta belirli bir gün kalması istenebilir.
- Çekim sayısı: Belirli sayıdan fazla çekimde o dönemin faizi düşebilir.
- Yeni para şartı: Kampanyalı oran yalnızca bankaya yeni gelen paraya uygulanabilir.
Bu koşullar bankadan bankaya değiştiği için ilan edilen oranın hangi şartla geçerli olduğuna bakmak gerekir.
Vadeli hesapla karşılaştırma
| Özellik | Günlük kazanç hesabı | Vadeli hesap |
|---|---|---|
| Paraya erişim | Esnek | Vade sonunda |
| Oran | Değişken | Vade boyunca genellikle sabit |
| Oran düzeyi | Çoğunlukla daha düşük | Çoğunlukla daha yüksek |
| Erken çekim | Genellikle kayıpsız | Genellikle faiz kaybı |
Paranın ne zaman lazım olacağını biliyorsanız, o süreye denk gelen vadeli hesap çoğu zaman daha yüksek oran sunar. Kısa vadeli oranları 32 gün mevduat faizi sayfasında görebilirsiniz. Erken çekimin vadeli hesaba etkisini vade bozma rehberinde anlattık. Bildirim süresiyle çalışan bir ara çözüm için ihbarlı hesap rehberine bakabilirsiniz.
Stopaj ve güvence
Günlük kazanç hesaplarının faizinden de stopaj kesilir. Kesintinin hangi oranla ve hangi sıklıkla yapıldığı ürüne göre değişebilir; güncel oran tablosu stopaj oranları sayfasında. Bu hesaplar da mevduat niteliğinde olduğundan, gerçek kişiler için belirli bir tutara kadar (1.200.000 TL) TMSF güvencesi kapsamındadır.
Kullanım önerisi
Birçok kişi birikimini iki parçaya ayırır: yakın zamanda lazım olabilecek kısım günlük kazanç hesabında, geri kalanı vadeli hesapta durur. Her iki parçanın net getirisini ayrı ayrı görmek için mevduat hesaplayıcısını kullanabilirsiniz. Vadeli oranlar belirlediğiniz bir seviyeye ulaştığında haberdar olmak isterseniz faiz alarmı kurabilirsiniz.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı koşullar için bankanızın güncel ürün sözleşmesine bakın.